«Клас излей къалабыз…»
–Ана тилден дарслар болмагъан гезикни мен билмеймен,–деди ол. – Расписаниелени этип тура, гьали де битмеген, сентябр ай, охув йылны башы, мекенлешдирип битмеген графиклер де бар. Тек дарслар юрюле. Ана тиллени завучу булан ёлугъугъуз.
Бу школада беш тил: къумукъ, авар, лезги, дарги, къазикъумукъ тиллер гечиле. Ана тиллени завучу Савдат Давутовна Мурзаева булан ёлукъдукъ:
–Бизге ана тилден дарслар юрюлмей деп гелеген сиз биринчисиз, –дей завуч. – Кёбюсю ата-аналар ана тилни гечмесе ярамаймы деп гелелер. Школадагъы гьал къыставуллу. Шону себеби де, 3 сменде дарслар юрюле, класлар етишмей. Охувчуларыбыз тюшден сонг сагьат уьчде гелип, ахшам 7-де школадан чыгъа. Къыш заман нечик къыйын болагъанны билесиз… Амиров ишлейген тезги замандан берли, къошум къурулушлар этип, класланы артдырма гёз алгъа тутулгъан эди. Гьали де шо кюйде къалып тура. Бизин бу гьалыбызны шагьарны билим берив управлениеси де биле, министерлик де биле. Ана тилден дарсланы айта бусагъыз, бизде муаллимлер Гюлжанат Атаева ва Жаврият Батыргишиева – тезден ишлейген сынавлу касбучулар. Бош клас етишмей, юрюлме герек дарс белгиленген заманындан артгъа салынагъан гезиклер бола. Тек дарслар юрюле. Оланы охувчулары конкурсларда, олимпиадаларда алгъан грамоталары да бар.
–Ана тилни кабинети бармы?
–Класлар етишмейгенге гёре ана тиллени кабинети логопед касбучу бар кабинетде ерлешген. Беш де муаллим шу гиччи кабинетде олтура. Мен, гертилей де, къумукъ дарс неге юрюлмей деп айтагъанлар баргъа сююнемен. Бизин школада къумукъ тилден гьали болгъанча юрюлген ва энниден сонг да юрюлежек. Класлар етишмейгени, 3 сменде охуйгъаныбыз, озокъда, ишге четим этмей къоймай. Къумукълар яшайгъан район буса да, бир-бир ата-аналар да ана тилни гечивге гёнгюлсюз янаша. Муаллимлер шолайлар булан англатыв иш юрюте.
Ана тилни муаллими Гюлжанат Атаева:
– Бизин школада ана тил дарслар юрюле. Охув йылны башында дарсланы расписаниесин тасдыкъ этип битмей де турду. Гьали шо да гьазир, гьар класгъа муаллимлер де белгиленген.
Гьасил чыгъарып айтсакъ, 10 номерли школада ана тилден дарслар юрюле. Дарсланы оьтгермек учун бош клас тапма герек гезиклер де ёлугъа. Дарслар 3 сменде юрюлегенлик де охувчулар учун четимликлер тувдура. Билим беривню шагьар управлениеси, министерлик булай гьалны тюзлемек учун этеген гьаракат буса гёрюнмей.
Я.БИЙДУЛЛАЕВ.
СУРАТДА: ана тиллени гиччи кабинетиндеги гёрюнюш.