2011-нчи йылны язбашында Таргъу тавну бетинде алдын Амирхангент юрт болгъан ерде «Ана тилни байрамы» оьтгерилген эди. Байрамныки байрамдыр. Къумукълар яшайгъан бары да ерлерден гелген халкъ шонда тавуш да берип, миллетни умуми съездин оьтгерме тийишли деп къарар да чыгъарылды. Узакъ къалмай къурум комитет де къурулуп, съездге гьазирлик гёрюлме башланды. Къурум комитетни председатели болуп да биринчи шо таклифни берген къумукъ гьаракатчы Амин Ибрагьимов сайланды.

Аминни ва оьзгелени жагь гьаракатчылыгъы булан съездге гьазирлик гёрюв башланды… Амма съезд гьали де оьтгерилмеген. Шо гьакъда тюрлю-тюрлю хабарлар да юрюле. Гьалны ахтигин билме сююп, биз Алимпаша Мажитов булан ёлукъдукъ. Ол съездни оьтгеривню къурум комитетини бугюнгю председатели.

 

 

– Алимпаша, биринчи сорав – кёплер оьзюне бек абур этеген, милли гьаракатны ветераны Амин Ибрагьимов къурум комитетни председателлигинден таймакълыгъына не себеп болгъан эди?

 

– Шо соравунга толу кюйде жавап берип болмайман. Мен къурум комитетни ишине бираз геч къошулдум. Мен гелгенде, ол узакъ ишлемеди. Бир-бир ишлеге разисизлиги болуп, оьзю гетди. Аз заманны ичинде ол кёп иш этди, бек жагь ва англавлу адам. Ондан сонг къурум комитетни ишин Залимхан Валиев юрютдю. Таргъу-Къарамандагъы агьвалатлар башлангъанда, толу кюйде шо ишлеге байланып, о да гетди. Сонг мени сайладылар.

 

– Не иш бар?  Эки-уьч йылны уза­гъында съезд оьтгерме бажарылмаймы? Гьона, Пятигорскиде ёлдашлар эки-уьч гюнню ичинде съезд оьтгерип гелди.

 

– Пятигорскиде болгъан жыйынгъа митинг десе къыйышар эди. Митинглер де бизге тарыкъ…Къурум комитетде биз 11 адам барбыз. Бары да районлардан вакиллер къуршалгъан. Бугюнге ерли  Къаягент районну уьч юртундан ва Къарабудагъгент районну эки юртундан къайры ерлерден, жыйынлар этилип, делегатлар сайланып, протоколлары гьазир. Къалгъан ерлер де шолай делегатлар сайлап, протоколлар гелтирсе, съездни гюнюн  белгилер эдик.

 

– Шонча да къыйын ишми 9-10 юртдан делегатлар сайлама?

 

– Тюгюл чю тюгюл… Тек буса да шо иш этилмей тура…

 

– Чатакъ салагъанлар, съезд болмасын деп айланагъанлар бар деп эсинге гелеми?

 

– Геле. Тек мекенли билмей туруп, ёравлар булан сёйлеме сюймеймен.

 

– Къурум комитетни ичинде бирлик бармы?

 

– Толу бирлик ёкъ. Болма да тюшмейдир. Тек шондагъылар бары да халкъ арада танывлу, булай ишлерде сынаву булангъы ёлдашлар.

 

– Олай болгъан сонг, сиз оьтгерген съездни де, онда сайлангъан къурумланы ичинде де бир пикрудагъы адамлар болмаса, къуру эришив, ян-янгъа тартыв токъталмажакъ…

 

– Эришив де, тюрлю-тюрлю пикрулар да болажакъ ва болма да герек, тек биз сёйлешип, аслу масъалаларда ортакъ ойгъа гелип уьйренме герекбиз. Бирев айтагъан кюйде юрюсек тюз болмажакъ. Лидер болмакъ – бек жаваплы ва къыйын иш. Бир адамны (лидерни) ёкъ этме де, алдатма да, сатып алма да тынч. Шону учун съездде сайланажакъ милли мажлисге ёлбашчы этип бир адамны айырма тюшмей. Биз ойлашгъан кюйде, уьч сопредседатель болма герек. Жы­йынларда гьариси гезиклеп  председателлик этежек. Бары да ка­гъызлагъа, документлеге уьчю­сю де къол салмай туруп, шо документлени гючю болмажакъ. Эгер шоланы арасындан бири съездни къарарларына къаршы ишлеме башласа, милли мажлис жыйылып, ону орнунда янгы сопредседатель сайлама, демек, ротация этме болажакъ.

 

– Съездни мурады недир?

– Аслу мурат – къумукъ халкъны атындан сёйлеп, иш гёрюп болагъан толу ихтиярлы, законлу, легитимный къурум къурмакъ. Къалгъан ягъында миллетни масъалаларын шо къурум (милли мажлис яда милли совет)  чечежек.

 

– Алдын да болгъан чы бизде мажлислер, советлер… Бусу да шолагъа ошамасмы?

 

– Тюз айтасан. Алдын «Тенглик» оьтгерип, милли мажлис къурулду. Мен оьзюм де шонда гире эдим. Тек шо къурумну жамиятны бары да къатлавлары, айрокъда гьакимлер, къабул этмей эди. Сонг оьрден таба буйрукъ булан бары да миллетни бирикдиребиз деп айтып, съезд оьтгерилип, милли совет сайланды. Тек шону да халкъ якъламады. Неге тюгюл, янгы къурум аслу гьалда гьакимлени пайдасы учун ишлей эди. Гьали биз съезд оьтгерип къурма сюеген мажлис буса бары да халкъны пайдасына къуллукъ этеген къурум болма герек. Шону учун шогъар чатакъ салма къарайгъанлар бар.

 

– Атларын айтма сюймеймисен?

 

– Негер тарыкъ?! Айтсам да, чыгъармажакъсыз. Шону учун, бары да активистлер жыйылып, бир болуп иш гёрсек, съезд оьтгерилежек.

 

– Къумукъланы бары да жамият къурумларыны бирлешген съездин оьтгерейик дейгенлер де бар. Шо пикру да яман гёрюнмей. Сен нечик ойлашасан?

 

– Шо гьакъда мен не ойлашайым? Гьар къурумну оьзюню программасы, муратлары бар. Оьзлер сюе буса ва милли съездни оьтгеривге пуршавлукъ этмей буса, бириксинлер. Шону биз онгарагъан милли съезд булан бир байлавлугъу да болма тюшмей.

 

– Алимпаша, къурум комитет бар. Жыйынларыгъыз оьтгерилеми? Шонда не гьакъда сёйлене? Къуру эришип турамысыз?

 

– Эришеген гезиклерибиз де бола. Тек, эришген булан, яйылып гетмейбиз. Гьар жума бир гюн жыйынларыбыз бола. Шоларда биз болажакъ милли мажлисни уставыны, программасыны ва оьзге документлерини проектлерин онгарабыз. Шолай да, бугюнгю бизин миллетни агьамиятлы масъалаларыны айланасында ойлашабыз.

 

– Бу йыл сама съезд болар деп эсинге гелеми?

 

– Эсинге гелеми деген недир? Шо болсун деп ишлеп турабыз. Аллагь буюрса, узакъ къалмай мурадыбызгъа да етербиз.

 

– Аллагь онгарсын!

 

– Савбол!        

 

 Рашит Гьарунов.