Гёбелек – гертиден де шолай, къайыр къанатлы, гьайбат гёлемли, енгил учувлу, Яратгъаныбызны бек гьайран ва ажайып аламатларындан бири.

Буйнакск районну Халимбекавул юртунда гьалиден 35 йыллар алъякъда къурулуп, буссагьатда ёрукълу кюйде ишлеп турагъан, школа чагъына етишмеген яшлар тарбияланагъан бавуна да «Гёбелек» деп ажайып къыйышывлу ат къоюлгъан. Уллу юртну орта боюнда арив ерлешген бу яшлар бавуна гьар йыл дегенлей 150-ге ювукъ гиччипав къабул этиле. Яшларын бу ожакъгъа тарбияламакъ учун тапшурма сюеген яш агьлюлени санаву йылдан-йылгъа артып тербей. Шолай къыставуллу гьалгъа да къарамайлы, «Гёбелек» деген яшлар бавуну коллективи уьстюне салынгъан борчланы намусу булан кюте.

Тюзю, «Буйнакск район» деген муниципал къурулувуну башчысы Даниял Шихсайитовну гьай этивю булан орта билим береген ожакъларда ва школа чагъына етишмеген яшлар тарбияланагъан бавларында гиччипавлар гененип ойнама, охума ва тарбияланма болур йимик онгайлыкълар болдурувгъа айрыча агьамият бериле. Шолай районну оьзге юртларындагъы яшлар бавларында йимик, «Гёбелекде» де гиччипавланы къужурлу оюнлар булан машгъул болма муштарлы этеген майданча гьазир этилген ва шонда тюрлю тюслеге боялгъан, гёз къамашдырардай ренкли оюнчакъ уьйлер, тегиш ва бек багъыйлы чоргъа сыргъалакълар, гьарсинчеклер ва дагъы да кёп тюрлю ясандырывлар ерлешдирилген.

Гюлю чыгъып гёрюнеген бу ожакъны заведующийи болуп 2009-нчу йылдан бери якъгъа бай яшав сынаву да, тийишли педагогика билими де, англаву да бар, яшланы оьз балаларыдай сюеген бажарывлу касбучу Пасигьат Омаровна Дагьирова чалыша.

Пасигьат – 1962 йылда Халимбекавул юртда Уллу Ватан давну ортакъчысы, фронтдан яра тийип къайтгъан Умарны ва Надижатны агьлюсюнде тувгъан бешинчи авлет.

Ол 1979-нчу йыл Халимбекавул орта школаны охуп битдире ва Витебск шагьаргъа барып, ветеринар къуллукъчуланы гьазирлейген институтгъа тюше. Биринчи курсну битдирген вакътиде анасы авруп Магьачкъала шагьардагъы юрт хозяйство институтгъа гёчюрюлмекни гьайын эте.

Пагьмусун-гьюнерин педагогика тармакъда къоллама гьасирет Пасигьат сонггъу йылларда Дагъыстан пачалыкъ педагогика институтну филология факультетин уьстюнлю кюйде тамамлагъан, Буйнакск районну билим берив управлениесинде методист болуп ишлеген, школаларда орус адабиятдан дарслар юрютген. Агьлюсю Забиюлла Дагьиров Халимбекавулдагъы спорт школада тренер болуп ишлей. Ол баскетбол оюндан спортну устасына кандидат. Буланы татывлу агьлюсюнде Расул деген уланы, Юлдуз ва Къыстаман деген къызлары оьз ёлларын танглап иш гёрелер.

Озокъда, уьйден, агьлюден аз буса да парахат тюгюл адамгъа оьзюнде 40-дан къолай касбучулар ишлейген яшланы ожагъыны ишин ёрукълу юрютмеге тынч болмас эди. Пасигьат оьзюню гьар гюнлюк гьаракатында инг алдын иш ёлдашларына ва агьлюсю Забиюллагъа бек аркъа таяй. Забиюлла яшлар булан иш юрютмек не экенни тезден биле, шону учун яшлар бавунда этилме тюшеген ишлеге оьзю этме герекли тапшурувгъа йимик янаша. Забиюлланы ортакъчылыгъы булан яшлар тарбияланагъан ожакъда кёп тюрлю умпагьатлы ишлер яшавгъа чыгъарылып, мунда загьмат тёгегенлеге буса енгиллик­лер болдурулуп тура. Яшлар бавунда иш гёреген 6 да группадагъы гиччипавлар ойнама да, англав-билим даражасын оьс­дюрме де, чебер иш булан, бийив-йырлав саниятлар булан теренден машгъул болма да бажарылсын учун, кёп тюрлю онгайлыкълар яратылгъан. Яшланы юхлайгъан, ашайгъан, сурат этеген, ойнайгъан ерлери таза ва эркин.

Коллективде 30 йылдан да артыкъ ишлеп, яшланы ата-аналарыны янындан да тийишли абур къазангъан тарбия беривчюлер Умуят Жанаева, Гюлженнет Ибикова, Нюрбике Далгьатова ва оьзгелери «Гёбелекде» сакъланагъан гиччипавланы итти ва гьюнерли, адилли ва бажарывлу ватандашлар этип школагъа тапшурмакъны бек къастын этелер.

Яшлар бавунда гиччипавланы савлу­гъун тергевге, оланы чыныкъдырып оьсдюрювге, къужурлу оюнлагъа къуршавгъа айрыча тергев ва агьамият бериле. Медсестра Умзагьрат Шамсутдинова оьзюню борчларына оьр жавап­лылыкъ булан янаша ва яшланы савлугъуну гьа­йын этив биринчи ерде болма тюшегенини гьакъында ата-аналар булан да кёп лакъырлашывлар оьтгере.

Мунда чалышагъан оьр билимли ва гьаракатчы музыка къуллукъчу Гьайбат Къурбанованы атын айрыча эсгермеге тюшедир. Гьайбатны ёлбашчылыгъы булан гиччипавлар яшавда оьзлени ерин тапма, тюз юрюме, сёйлеме, йырлама, бийиме ва шолай башгъа тюрлю саниятлагъа уьйренелер. «Бизде «Гёбелек» деген ат булан гиччипавланы бийив-йырлав кружогу уьстюнлю кюйде иш гёре. Районну маданият бёлюгю бизин гиччипавлагъа милли гийимлер-опуракълар тикдирип бергенде, сююнмекликден тёбебиз кёкге тиердей болду», – дей Гь.Къурбанова.

Милли чепкен-къаптал гийген, башында сюрпапах оралагъан, къабалай гийип акъ тастар байлагъан гиччи улан-къызланы, къаркъарасын да тюз тутуп, саркъып-чартлатып бийийгенин гёргенде, къуванмай-сююнмей де боламысан дагъы? Эсгерилген кружокгъа къуршалма сюегенлени эбинден гелип де болмай къалабыз. Шону учун гележекде яшланы пагьмусун-гьюнерин ачагъан оьзге кружоклар ачып иш юрютмеге хыял этебиз.

Пасигьат Умаровна оьзю булан ишлейген касбучуланы гьакъында бир де тирелмей, сагьатлар булан лакъыр юрютме болар эди. Озокъда, яшланы къаны-жаны, къарны-гёнгю булан сюймейген адамны олар булан иш тутма юреги де бармас. Оьзлеге бакъгъан янашывну гьакълыгъын-терслигин яшлар бары халкъдан арив англай ва биле. Шону учун муаллимлени ва тарбиялавчуланы арасында яшлар кёп сююп исинегенлери де бола, исинмейгенлери де.

– Гележекде яшавгъа чыгъарма деп къургъан умутларыбыз да ёкъ тюгюл, – деп узата лакъырын Пасигьат Дагьирова. – Ювукъ заманда дагъы да эки группа учун айры бина къуруп ишге салма хыял этебиз. Бу хыялыбыз район ва юрт администрация­ланы башчыларыны ягъындан да якълав тапгъан. Олар бизин ишибизге яхшы кёмек этежегине де инанабыз.

Артдагъы вакътилер юртларда иш гёреген яшлар бавлары бары да гиччипавланы къабул этип болмайгъаны мекенли. Шону учун Пасигьат Дагьирова узакъ къалмай къурулма герекли янгы бинаны гьайын гьалиденокъ этегени де.

Гьалиги заманда нечик буса да яшавлукъ этме амал излейген ата-аналар гечесин-гюнюн унутуп ишге къуршалма къаст этелер. Яшлар буса оьзбашына оьсе, тарбиялана. Шолай къалмасын учун пачалыкъ бир де артгъа салмай торая гелеген яш нас­луланы гьайын этмесе, дагъы да уллу тас этивлеге тарыма болажагъы ачыкъ. Яшлар бавуна къуршалгъан гиччипавлар инг алдын яхшы къылыкълагъа, хасиятгъа уьйренежеклер. Санамагъа, къошма-тайдырма, къумукъ ва орус тиллерде гьаллашмагъа, оюнлар ойнамагъа, шиъру булан ёммакъ айтмагъа, оьзлени ата-аналарыны гёнгюн ачып шайлы сююндюрмеге болажакълар. Шогъар «Гёбелек» деген ажайып арив ва къыйышывлу аты булангъы бу яшлар бавуну гиччипавлары бугюн гёрсетип юрюйген гьюнерлер де шагьатлыкъ эте. Районну оьлчевюнде оьтгерилеген спорт, билим берив, маданият байрамларында «Гёбелек» деген яшлар бавуну гиччипавларыны къурч ва таъсирли чыгъышларын уллу гьасиретлик булан къаравуллайгъанланы санаву артса тюгюл, бир де кемимей.

«Юрегигизге тутгъан яхшы муратлары­гъызгъа етишме насип болсун!» – деп, Пасигьат Дагьирова булан савболлашсам да, яшлар бавуну гюл-чечек оьсюп, женнет бавгъа ошап къалгъан абзарындан чы­гъып, гетип къалмай айлана тургъанымны артда эследим.