Бабаюрт районну Хамаматюртдагъы Ленинни атындагъы колхозда тапшурулгъан ишни артыгъы булан толтурагъан, гьар байрамда гьюрметлев грамоталар, акъча савгъатлар тапшурулагъан белгили тракторист Хайрудин Хайрудинов бар эди.
1941-нчи йыл Уллу Ватан дав башлангъанда, юртдагъы эсли адамланы барын да давгъа алып гете, тек Хайрудинни чакъырмай. Бир нече керен ол военкоматгъа да бара: «Сен тракторда ишлейсен, сени алма ярамай», – деп къайтарып йибере.
Шолай бир гезик военкоматда ишлейген бир адам, ону къырда токътатып, насигьат бере: – Хайрудин, сен олай этме. Бизге трактористлеге «бронь» берген, оланы армиягъа алма ярамай деп буйрукъ гелген. С-ен булай эт. Оьзюнгню орнунга адам табып, трактор гьайдама да уьйретип гел. Дагъы ёгъесе, сени алмажакъ», – дей.
Хайрудин де, кепленип, юртгъа къайта. Экинчи гюн трактор булан ишге барагъанда, эки къызъяшны эс эте. Оланы къырыйында тракторун да токътатып:
– Къызлар, трактор гьайдап боламысыз? – деп сорай.
– Болмайбыз, ким уьйретсин бизин, – деп жавап берелер олар бир тавушдан.
– Сиз рази бусагъыз, мен уьйретемен, – дей.
Къызлар да рази болуп, Хайрудин булан бирче авлакъгъа гете. Оьзю сюреген кюйню, гьар этеген ишин къызлагъа гёрсете, англата.
Шолайлыкъда, яшыртгъынлап эки де къызгъа бир айны узагъында тракторну таза кюйде гьайдама уьйрете.
Бир гюн иш башлама турагъанда, колхозну председатели Гьажибек Шугьайыбов гелип къала.
Хайрудин мюгьлет табып: – Гьажибек агъав, мен оьзюмню орнума ишлеме адамлар тапгъанман, – дей ва Патиматны да, Рашияны да гёрсете.
– Бизин Хайрудин амай уьйретген, – деп жавап берелер къызлар.
Гьажибек ону юрегиндеги гьалны англап: – Хайрудин, иним, сен бек яхшы иш этгенсен, мен де сагъа болагъан кёмегимни этежекмен.
Арадан аз заман да гетмей, Гьажибек юрт советни председателин, колхозну агрономун, дагъы да эки адам да булан комиссияны алып геле:
Башлап тракторгъа Патимат мине, ону хотгъа, сабанны харшгъа да салып, гьайдап йибере. Ол 3 керен ари де, бери де барып, тюше. Сонг Рашия да ону йимик оьзюню гьюнерин гёрсете.
Олар сюреген заманда, агроном харшны теренлигин оьлчеп: –Хайрудин, сен де сабанны шолай терен салып сюремисен? – деп сорай.
– Сюремен, мен уьйретгенмен оланы да шо кюйге, – дей.
Къызлар ишлеп битгенде, агроном айта:
– Воллагь, Гьажибек агъав, мен бу эки де къызъяшны ишине бек разимен. Оьр багьа беремен. Эргишилер де шолай усталыкъ булан сюрмес эди, – дей.
Гьажибек де ону сёзлерине рази болуп, къызлагъа:
– Бугюнден сонг, трактор сизинки, оьзюгюз сюйген кюйде ишлегиз. Хайрудин, кёп савбол колхозгъа трактористлер гьазирлегенинг саялы. Сагъа баракалла – дей.
Патимат да, Рашия да тракторгъа да минип, ону оькюртюп оьзлени ишин узаталар. Шолайлыкъда, олар 1947-нчи йыл болгъанча ишлейлер.
Патимат Зулумхан Муцалханов булан уьйленип, татывлу ожакъ да къуруп, эки авлетни тарбиялап, яшавну тюз ёлларына салгъан. Къызы Атия авлетлеринден, оланы да авлетлеринден сююнюп яшай. Уланы Давут да узакъ йыллар юртдагъы больницада завхоз болуп ишлеп турду. Гьали пенсияда.
Патимат бажив 1983-нчю йылда о дюньягъа гёчдю.
Рашия мени хоншум бола. Ону эки де уланкъардашлары Абдурагьим де, Абуталиб де давгъа гетген. 1944-нчю йыл Абдурагьим давдан къайтгъан сонг, Хамаматюртдагъы школада военное дело, физкультура дарсланы муаллими болуп пенсиягъа чыкъгъанча ишледи.
1963-нчю йыл гьавгъа баргъанда ёлдашыны тюбегинден яра тийип гечинди. Гиччи амалы Абуталиб буса давдан къайтмады. Рашия бажив де бабаюртлу улангъа эрге чыгъып, татывлу ожакъ къуруп яшады. Ол авлетлерини, оланы да авлетлерини яхшылыкъларын да гёрдю. Гьали ол да герти дюньяда.
Муна шолай болду бу эки де къоччакъ къызны яшаву.
Бадюр ГЬАЖИМУРАТОВ,
загьматны ветераны.
Бабаюрт район, Хамаматюрт.