Уллулар да, яшлар да...

Уллулар да, яшлар да...

        Ана тилни гьакъында газетлерде кёп языла. Ана тилни уьйренивню масъалаларыны гьакъында да артдагъы заманларда кёп айтыла. Ана тилни, анадаш адабиятны уьйренив, шолардан мактапларда дарс беривню яхшылашдырыв инг агьамиятлы масъалалардан бириси болуп токътай.


Тил халкъны менлигин, билим, маданият даражасын, тарихин сакълайгъан, наслудан-наслугъа етишдиреген аслу кюрчю де дюр. Герти кюйде билимли адам болмакъ учун, оьз культурасын, оьз тарихин ахтармагъа, билмеге тарыкъ. Эгер адам оьзюню ата-бабаларыны тилин билмей буса, ону ругь байлыгъы тас болур, ол оьзге халкъланы маданият варислигин толу кюйде билип де болмас. Шо буса, мен ойлашагъан кюйде, бек къувунлу гьал.


Бугюнлерде ана тилине юреги аврутмайгъанлар кёп болуп барагъаны мени бек талчыкъдыра. Кёп агьлюлер бар оьсюп гелеген яшларына ана тилинде сёйлемей, орусча сёйлей. Башгъа миллетлер буса бизин тилибизни уьйренме сюе. Школаларда къумукъ тилден дарслар юрютювню бир маънасы да ёкъ деген англаву етишмейген ата-аналар да ёлукъмай тюгюл.


Тилни билмейген яшларда гюнагь ёкъ, гюнагь – уллуларда. Яш не тилни уьйретсе, шо тилде сёйлей. Къумукъ тилни абуру ­янгыз шагьар школаларда тюгюл, юрт ерлерде де тюшюп бара. Шо саялы къумукъ тилни, адабиятны дарслары яшланы яшавгъа гьазирлейген, оланы къылыкъ, тарбия якъдан оьсдюреген дарслар болма герек деп ойлашаман. Биз яш наслуну ана тилибизни, оьз тарихибизни, тувгъан ерибизни сююп бажарагъан ёрукъда гьазирлеме герекбиз. Ана тиллени гюню булан къумукъ халкъымны гьакъ юрекден къутлайман, савлукъ, парахатлыкъ, иш уьстде уллу оьрлюклер ёрайман.


 

М. АМИРБЕКОВА,

Тёбен Къазанышда 3 номерли школаны муаллими.